Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Hemşirelikte Eğitim Anabilim Dalı Başkanlığı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Aşkın Selvi
Danışman: Hülya Kaya
Özet:
Giriş: Sağlık hizmetlerinin kalitesi ve hasta güvenliği açısından sorun oluşturan sağlık hizmeti
ilişkili enfeksiyonların önlenmesinde el hijyeni önemli bir önlem olarak kabul edilmektedir.
Hemşirelerin el hijyeni uyum oranlarının korunması ve artırılması için iyi yapılandırılmış
eğitim programlarınına gereksinim vardır.
Amaç: Araştırma hemşirelerin el hijyeni davranışlarını kazanmasına yönelik el hijyeni sanal
gerçeklik simülasyonu eğitimi geliştirilmesi, uygulanması ve el hijyeni uyumuna etkisinin
değerlendirilmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir.
Yöntem: Araştırma, ön test-son test deney kontrol gruplu randomize kontrollü deneysel bir
çalışmadır. Araştırma bir üniversite hastanesinin hemşireleri ile gerçekleştirilmiştir.
Araştırmanın örneklemi evren büyüklüğü bilinen örneklem hesaplaması aracılığıyla; etki
büyüklüğü 0,05 ve yanılgı düzeyi %5 alınarak belirlenen %95 güven aralığında evreni temsil
etme gücüne sahip toplam 66 kişi olarak belirlenmiştir. Veri kaybı ihtimali düşünülerek 76
hemşire ile planlama yapılmış, çalışmadan ayrılanlarla birlikte 67 hemşire ile çalışma
gerçekleşmiştir. Deney ve kontrol grubundaki hemşirelere “Sağlık Hizmeti İlişkili
Enfeksiyonların Önlenmesinde El Hijyeni” konulu eğitim programı uygulanmıştır. Deney
grubundaki hemşirelere ayrıca el hijyeni VR simülasyon eğitimi verilmiştir. Veriler; Tanıtıcı
Form, Bilgi Testi, El Yıkama Davranışını Planlı Davranış Modeli Açısından Değerlendirme
Ölçeği, El Hijyeni Gözlem Formu ile eğitim öncesi, eğitim sonu ve eğitimden 2 ay sonra
toplanmıştır. Eğitim programı değerlendirilmesi amacıyla tüm hemşirelere Eğitim
Değerlendirme Formu, yalnızca sanal gerçeklik simülasyon eğitimi alan hemşirelere
Simülasyon Tasarım Ölçeği, Öğrenmede Öğrenci Memnuniyeti ve Özgüven Ölçeği
kullanılmıştır. Elde edilen veriler yüzde, ortalama, standart sapma, minimum ve maksimum,
kategorik değişkenler için Ki-Kare analizi, bağımlı ve bağımsız gruplar için t testi, Karma
Desen Anova ile değerlendirilmiştir. Araştırmanın anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak alınmıştır.
Bulgular: El hijyeni VR simülasyon eğitimi alan hemşirelerin kontrol grubundaki hemşirelere
göre el hijyenine ilişkin bilgi düzeyi puanının, el yıkama davranışı puanının ve el hijyeni uyum
oranının anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu saptanmıştır.
Sonuç: Geliştirilen el hijyeni VR simülasyon eğitiminin hemşirelerin el hijyenine ilişkin bilgi
düzeyi, el yıkama davranışı ve el hijyeni uyum oranlarının artırılmasında etkili olduğu
belirlenmiştir.