Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Florence Nightingale Hemşirelik Fakültesi, Hemşirelik Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Nil KÜÇÜK YÜCEYURT
Danışman: Hulya Kaya
Özet:
Nitelikli hemşirelik bakımı için hemşirelerin duygusal zekâ becerilerinin
mesleki eğitimleri sırasında geliştirilmesi gerekmektedir. Bu
araştırma, hemşirelik öğrencilerine yönelik
Bar-On Duygusal Zekâ Modeli’ne temellenen Duygusal Zekâ Eğitim
Programının Demirel’in program geliştirme modeli doğrultusunda geliştirilmesi
ve değerlendirilmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir.
Girişim, plasebo, kontrol gruplu
(öntest–sontest kontrol desenli), kör teknikli, randomize kontrollü deneysel
tasarımda planlanmıştır. Araştırmada, nicel yöntemlerle birlikte nitel
araştırma yöntemlerinden bireysel derinlemesine görüşme yönteminin de
kullanılması nedeniyle karma desene sahip bir araştırmadır. Araştırma bir
üniversitenin hemşirelik fakültesi 1. sınıf öğrencileri (N:250) ile
gerçekleştirilmiştir.
Araştırmanın ihtiyaç analizi aşamasında
hemşirelik öğrencilerinin duyuşsal içerikleri daha yoğun olan ders dışı
etkinlikler ve duygusal zekâ becerilerine odaklanan kazanımların ön planda
olduğu eğitim içerik ve yöntemlerine ihtiyaç olduğu saptanmıştır. Bu ihtiyaca
yönelik oluşturulan eğitim programı, belirlenen sürede girişim grubuna
uygulanmıştır. Etkileşim riskini en aza indirmek için farklı bir eğitim
programı da eş zamanlı olarak plasebo grubuna uygulanmıştır.
Eğitim girişimi sonunda yapılan
ölçümlerde girişim grubunda bulunan öğrencilerin eğitim öncesine göre anlamlı
düzeyde duygusal zekâ puan ortalamalarında artış olduğu saptanmıştır. Plasebo
ve kontrol gruplarında bulunan hemşirelik öğrencilerinin ise duygusal zekâ
becerilerinin araştırma süreci içerisinde gelişmediği belirlenmiştir. Eğitim
girişimi sonunda girişim grubunda bulunan öğrencilerin plasebo ve kontrol
gruplarında bulunanlara göre anlamlı düzeyde yüksek duygusal zekâ puan
ortalaması olduğu saptanmıştır.
Sonuç olarak, hemşirelik öğrencilerine uygulanan Bar-On EQ Modeli’ne
temellendirilerek geliştirilmiş duygusal zekâ eğitim programının öğrencilerin
duygusal zekâ becerilerini geliştirmede olumlu etkiler sağladığı ve etkili
olduğu görülmüştür.