9. Tıbbi Rehabilitasyon Kongresi, Antalya, Türkiye, 26 - 29 Ekim 2024, ss.78-79, (Özet Bildiri)
Amaç: Kronik ağrının tedavisine yönelik farmakolojik yaklaşım, asetaminofen, NSAID'ler, opioidler ,
antikonvülzanlar gibi birçok ajanın kullanılmasını gerektirir. Asetaminofen genellikle orta ve şiddetli ağrılarda
etkisizdir. NSAID'lerin karmaşık tıbbi durumları olan çoğu hastada kullanımı sınırlıdır. Opioidlerin bağımlılığa
neden olma potansiyeli bulunmaktadır. Ağrı yönetimindeki bu boşluğu doldurmak için klinisyenler
gabapentinoidleri (gabapentin ve pregabalin) giderek daha fazla reçete etmektedir. Gabapentinoidler öncelikle
antikonvülsan ilaçlar olarak geliştirilmiş olsa da, son zamanlarda kronik ağrılı durumların tedavisinde kullanımları
artmıştır. Bu çalışmanın amacı kas-iskelet ve sinir sistemine yönelik ağrı yönetiminde gabapentinoidlerin
kullanıldığı hastalık türlerini, tercih edilen ilaç dozlarını araştırmaktır.
Yöntem: Çalışmaya Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon polikliniğine Haziran 2023-Aralık 2023 tarihleri arasında kasiskelet-
sinir sistemi ağrı yakınması ile başvuran 18 yaş üstü 364 hasta dahil edildi. Hastaların yaş, cinsiyet, kilo,
boy, BMI, meslek, sigara kullanımı ile gabapentinoid türevi ilaçların başlanılmasına sebep olan hastalıkları,
kullanılan gabapentinoid türevi ilacın adı ve dozu , varsa ek hastalıkları not edildi.
Bulgular ve Sonuç: Hastaların ortalama yaşı 59.54±11.59 idi ve %82.1’i kadın , %17.9’u erkekti. İlaç kullanımında
tercih edilen hastalıklar sırasıyla lomber disk hernisi (143, %39.3), servikal disk hernisi (50, %13.7), spondilolistezis
(41, %11.3), diyabetik periferal nöropati (40, %11), donuk omuz (39, %10.7), gonartroz (38, %10.4), PsA (31,
%8.5), spondiloz (29, %8), fibromiyalji (18, %4.9), KTS (17, %4.7), RSD (10, %2.7), huzursuz bacak sendromu (4,
%1.1), koksartroz (3, %0.8), postherpetik nevralji (3, %0.8) ve hemipleji (2, %0.5) şeklindeydi. Hem pregabalin
hem gabapentin grubunda kadın cinsiyet açısından anlamlı bir üstünlük mevcuttu. Lomber ve servikal disk
hernilerinde, diyabetik periferal nöropati tedavisinde gabapentin ; spondilolistezis, donuk omuz, gonartroz,
fibromiyalji, PsA ve RSD tedavisinde pregabalin daha fazla tercih edilmişti. Çalışmanın sonucunda gabapentinoid
kullanım endikasyonunun ağırlıklı olarak nöropatik ağrı ile ilişkili olduğu ve gabapentinoid dozlarının önerilen
miktarların altında olduğu tespit edildi. Başlangıçta antikonvülsan olarak geliştirilen gabapentinoidler, çeşitli ağrı
türlerinin tedavisinde kilit oyuncular haline gelmiştir, doğru endikasyon ve dozlarda kullanıldığında kronik ağrılı
durumların tedavisinde faydalı olduklarını düşünmekteyiz.