61. Ulusal Nöroloji Kongresi, Antalya, Türkiye, 13 - 17 Aralık 2025, ss.94, (Özet Bildiri)
SS-533 MULTİPL SKLEROZ HASTALARINDA KOGNİSYONUN SANAL GERÇEKLİK VE TALAMUS HACMİ İLE DEĞERLENDİRİLMESİ
SANĠYE KARABUDAK1, AZĠZE ESRA GÜRSOY2, DENĠZ YERLĠKAYA3,MELĠHA BESTE BAYTĠMUR3, EDA ÖZBĠLGEN3, ERDĠL ARSOY3, GĠZEM MERVE TÜZEL EMRE3, EFHĠLAY KARTAL3, ĠREM ÖZGÜN3, GĠZEM POZAM3, VĠLDAN GÜZEL1, ADĠL DENĠZ DURU4, ZELĠHA MATUR1
1BEZMİALEM VAKIF ÜNİVERSĠTESİ TIP FAKÜLTESİ, NÖROLOJİ ANABİLİM DALI, İSTANBUL
2BAŞAKŞEHİR ÇAM VE SAKURA ŞEHİR HASTANESİ, NÖROLOJİ KLİNİĞİ, İSTANBUL
3NEO AUVRA® DİGİTAL HEALTH AND BİONİC TECHNOLOGİES AND SERVİCES INC., İSTANBUL
4MARMARA ÜNİVERSİTESİ, SPOR BİLİMLERİ FAKÜLTESİ, İSTANBUL
Giriş:
Multipl Skleroz (MS), merkezi sinir sistemini etkileyen kronik, enflamatuvar ve demiyelinizan bir hastalık olup, bilişsel işlevlerde erken dönemde başlayabilen bozulmalara neden olur. Bu kesitsel çalışmanın amacı, erken evre Relapsing-Remitting MS (RRMS) hastalarında bilişsel işlevleri sanal gerçeklik (SG) tabanlı bir yöntemle değerlendirmek ve bu performansın talamus hacmi ile olan ilişkisini incelemektir.
Gereç-Yöntem:
Çalışmaya, 2017 McDonald kriterlerine göre RRMS tanılı 32 hasta ve demografik olarak eşleştirilmiş 34 sağlıklı kontrol katılmıştır. Katılımcılara SG tabanlı bir bilişsel test bataryası uygulanarak dikkat, bilgi işleme hızı ve çalışma belleğini ölçen üç kompozit skor elde edilmiştir. Ayrıca Montreal Bilişsel Değerlendirme Ölçeğinin Türkçe versiyonu (MoCA-TR), Multipl Skleroz Fonksiyonel Kompozit Skoru (MSFC), Sembol Sayı Modaliteler Testi (SDMT) ve Aralıklı Sesli Seri Toplama Testi-3 (PASAT-3) gibi standart nöropsikolojik testler ve manyetik rezonans görüntüleme (MRG) ile talamus volumetrisi değerlendirilmiştir.
Bulgular:
Hasta grubunun tüm SG kompozit skorları kontrol grubuna kıyasla anlamlı derecede düĢüktü (p<0,001). SG‘den elde edilen toplam kognitif skor ile klasik testler (MoCA, MSFC, SDMT, PASAT-3) arasında anlamlı pozitif korelasyonlar saptandı. Daha da önemlisi, toplam kognitif skor (r=0,444; p=0,011) ve dikkat alt skoru (r=0,437; p=0,013) ile talamus hacmi arasında anlamlı pozitif korelasyonlar bulundu. Eğitim süresi istatistiksel olarak kontrol edildiğinde dahi gruplar arası farklar anlamlılığını korumuştur.
Sonuç:
Bu çalışma SG tabanlı değerlendirmelerin, MS‘e bağlı bilişsel bozuklukları geleneksel testlerle uyumlu bir şekilde tespit edebildiğini ve bu bozuklukların talamus atrofisi gibi yapısal patolojilerle ilişkili olabileceğini göstermektedir. SG teknolojisi, bireyselleştirilmiş kognitif izlem ve değerlendirmede gelecek vaat eden bir potansiyele sahiptir.
Anahtar Kelimeler: Multipl Skleroz, Kognisyon, Sanal Gerçeklik, Talamus Hacmi, Bilişsel Değerlendirme