Doymaz M. Z. (Yürütücü), Karaaslan E.
TÜBİTAK Projesi, 1001 - Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Projelerini Destekleme Programı, 2018 - 2020
Yapısal olmayan (non-structural) proteinler özellikle
vektör/konak immün sistem ilişkisiyle etkileşime geçme yetenekleri ve viral
patogenezdeki rolleri nedeniyle viral proteinler içinde dikkat çekmektedirler.
Artropod kaynaklı bunyavirüslerde ise viral birleşmede rolleri olduğu,
scaffolding protein rolleri olabileceği, anti apoptotik aktivite gösterdikleri,
bu proteinlerin yokluğunda virüsün attenüe olduğu ve interferona bağlı cevabı
inhibe ettikleri yapılan çalışmalarda gösterilmiştir. KKKAV’ nin de M (NSm) ve
muhtemelen S (NSs) segment kaynaklı yapısal olmayan proteinlere sahip olduğu
yapılan çalışmalarda gösterilmiş olup bu proteinin virüs patogenezi veya vektör/konak immnün sistem ilişkisindeki rolü
henüz belirlenmemiştir.
Bu projede, KKKAV Kelkit’06 suşunun NSm ve NSs
proteinlerinin viral immünolojideki rolü ve antikor oluşturma kapasitesinin
araştırılması hedeflenmektedir. Bu amaçla, Kelkit’06 suşu NSm ve NSs genlerinin
eldesi amacıyla KKKAV pozitif hasta serumundan RNA izolasyonu yapılıp spesifik
primerler aracılığıyla M ve S segment cDNA elde edilecek ve tasarlanan
primerlerle M segmentten NSm S segmentten ise NSs ayrılıp çoğaltılacak ve
prokaryotik açıklama vektörüne klonlanıp açıklanacaktırlar. Açıklanmanın
ardından saflaştırılan proteinler Balb/c farelerini immünize etmek için
kullanılacak ve oluşacak immün yanıtın şiddeti ve niteliği belirlenecektir. Bu
amaçla, gecikmiş tip aşırı duyarlılık (delayed type hypersensitivity)
reaksiyonu ve lenfoproliferasyon cevabı hücresel immün yanıtın göstergeleri
olmaları sebebiyle belirlenecektir. Ayrıca serum antikor cevabı enzim
immunassay aracılığıyla tespit edilecektir.
Önerilen bu projede KKKAV
Kelkit’06 suşunun kullanılması, ve immünitedeki rolü araştırılmamış olan NSm ve
NSs proteinlerinin hücresel ve hümoral immünitede nasıl rollerinin olduğunun
aydınlatılacak olması çalışmanın özgün olduğu noktalardır. KKKAV’nin biyolojisi, immünolojisi ve
patogenezinin aydınlatılması için yapılan çalışmaların diğer virüslere kıyasla
daha az olması ve gelişmiş ülkelerde ciddi bir sorun teşkil etmemesi sebebiyle
daha yavaş ilerlemektedir. Tüm bu sebepler göz önünde bulundurulduğunda az
bilinen ve ülkemizde ciddi bir sorun olmaya devam eden bu virüsle ilgili
yapılacak bu çalışma ile bazı sorulara cevap aranması hedeflenmektedir ve bu
çalışmanın çıktıları yeni projelerin oluşturulmasında yol gösterici
olabilecektir. Ayrıca elde edilecek sonuçlar NSm ve NSs’in KKKAV’nin tanısı,
tedavisi veya virüse karşı geliştirilecek aşılarda bir hedef olarak
kullanımlarını belirlemede yardımcı olabilecektir.